Механикалық тербелістердің физикалық процесс ретіндегі жалпы белгісі қозғалыстың белгілі уақыт аралығында қайталанып отыруы болып табылады. Дене қозғалысы толығымен қайталанып отыратын ең аз уақыт аралығын (интервалын) тербеліс периоды деп атайды. Басқаша айтқанда, тербеліс периоды дегеніміз — бір толық тербеліс жасауға кеткен уақыт. Тербеліс периоды секундпен (с) өлшенеді және оны Т әрпімен белгілейді.
Дене қайсыбір нүктеден шығып, сол нүктеге қайта оралғандағы қозғалыс процесі бір циклді береді. Мысалы, дененің шеңбер бойымен бір айналым жасауын бір цикл дейміз.
Бірлік уақыт ішіндегі тербелістер саны тербеліс жиілігі деп аталады.
Жиіліктің гректің v әрпімен белгіленетінін сендер білесіңдер. Тербелмелі қозғалыс жиілігінің өлшем бірлігіне 1 с ішінде толық бір тербеліс жасайтындай тербелістің жиілігі алынады. Бұл бірлік неміс ғалымы Генрих Герцтің құрметіне герц (Гц) деп аталған:
1 Гц = 1 с-1
Тәжірибеде килогерц (кГц), мегагерц (МГц) сияқты еселік бірліктер пайдаланылады.
Егер дене t с ішінде n тербеліс жасаса, онда ν тербеліс жиілігі ν = n/t болады, ал Т тербеліс периоды Т = t/n. Тербеліс периоды мен тербеліс жиілігі арасында қарапайым байланыстың бар екені жиілік периодқа кері шама, ал период жиілікке кері шама:
ν=1/T, T=1/ν
Тербелмелі қозғалысты сипаттайтын келесі бір негізгі шама — амплитуда. Тербеліс амплитпудасы деп дененің тепе теңдік күйінен ең үлкен ығысуының мәнін айтады. Амплитуда А әрпімен белгіленеді, яғни A = хmax.
Қозғалыстың басқа түрлері сияқты тербелмелі қозғалысты да жылдамдық және үдеу арқылы сипаттауға болады. Алайда тербелмелі қозғалыс кезінде бұл шамалар нүктеден-нүктеге өткен сайын өзгеріп отырады. Мысалы, тербеліп тұрған дененің жылдамдығы тепе-теңдік күйінен ең үлкен ауытқу нүктесінде (xmax = А және хmax = -А болғанда) нөлге тең, ол нүктелерде дене тоқтайды да, қарама-қарсы бағытта қозғала бастайды. Ал дене тепе-теңдік күйінен өткен (х=0) кезде оның жылдамдығы ең үлкен мәнге ие болады. Үдеу керісінше дене тепе-теңдік күйінен еткенде нөлге тең болады. Өйткені бұл нүктеде күш нөлге тең. Тепе-теңдік күйінен ен үлкен ауытқуға сәйкес келетін нүктелерде (хmax = A және xmax = -А болғанда) үдеудің шамасы ең үлкен мәнге жетеді, себебі бұл нүктелерде серпімділік күші ең үлкен мәнге ие. Сөйтіп, тербелмелі қозғалыс кезіндегі жылдамдық пен үдеу периодты түрде өзгеріп отырады, яғни әрбір Т период өткен сайын жылдамдық және үдеу векторларының бағыты мен модулі қайталанады.
Механикалық тербелістер кезіндегі дене қозғалысының сипаттамалары туралы көрнекі түсінік қалыптасуы үшін мынадай тәжірибе жасауға болады. Серіппеге ілінген жүкке бояуға батырылған қылқаламды бекітіп, оның алдына қылқаламның ұшы тиіп тұратындай етіп ақ қағаз парағын ұстаймыз. Жүк тербеліс жасаған кезде қағазды тұрақты жылдамдықпен горизонталь бағытта жылжытамыз. Сонда қылқалам қағаз бетінде үздіксіз сызық түрінде із қалдырады.
Егер жүктің тербелісін тоқтатып, оны тепе-теңдік күйіне келтірсек, содан кейін парақты қайтадан қылқалам ұшының алдында горизонталь бағытта қайта жылжытсақ, онда қағаз бетінде түзу горизонталь сызық түрінде із қалады. Егер осы түзуді абсциссалар осі ретінде алсақ, онда абсциссалар осінің бойьша қағаз парағының бірқалыпты қозғалысы басталған мезеттен бері өткен уақытты салуға болады, ал жүк тербелген кезде парақ бетінде қалған із тербелістегі жүктің х координатасының t уақытқа тәуелділігінің графигін береді.[1]
Евангелическо-лютеранский собор Святого Михаила – храм Санкт-Петербурга, находящийся в ведении Евангелическо-лютеранской церкви Ингрии. Он находится на проспекте Среднем, на Васильевском острове, где во времена царя Петра I селились немцы, приехавшие на службу к российскому самодержцу. Именно это место предполагалось сделать центром града Петра.
В 1731 году здесь был расположен кадетский корпус, в одном из помещений которого для воспитанников-лютеран была создана отдельная община. Тремя годами позже, в 1734 году, она была освящена и стала носить имя архистратига Михаила.
В годы правления императора Николая I церковь была перенесена в другое здание, которое брали в наем у частных владельцев. Однако по приказу царя, деньги, взимаемые с общины за наем, возмещались из казны. В то же время лютеранская община разделилась на эстонскую и немецкую. Те, кто принадлежал к эстонской, посещали храм Святого Иоанна. Порядка двух тысяч немецких прихожан стали собираться в доме на 3-й линии у госпожи Тиблен. В августе 1842 года там состоялась церемония освящения церкви во имя Святого Архангела Михаила. Здание было небольшим и не могло вместить всех желающих присутствовать на службах. Поэтому после реконструкции, проведенной в кадетском корпусе, лютеранскую церковь вновь разместили там. Она была освящена в 1847 году в ноябре.
Собор рассчитан так, что единовременно там могли находиться 800 человек. Он был возведен по проекту инженера Карла Карловича Бульмеринга.
Собор построен в псевдоготическом стиле. На здании – остроконечный шатер с высоким барабаном, украшенный стрельчатыми окнами и башенками. Облицовка стен из песчаника.
После революции 1917 года приход упразднили, а само здание отдали под завод. Там была проведена серьезная реконструкция и перепланировка, в том числе и нефа, который поделили на три этажа.
В 1992 году здание собора Святого Михаила вернули верующим и Евангелическо-лютеранской церкви Ингрии. В 2002 году там начались серьезные реставрационные работы. И лишь в 2010 году со здания окончательно были сняты строительные леса. Однако работа не закончена. Пока не восстановлены готические решетки и башенки-пинтакли. Для этого нужны серьезные материальные вложения.
В большинстве своем прихожане собора Святого Михаила - русские. Сейчас в приходе регулярно проводятся богослужения, причем там разрешено проведение служб и представителям других конфессий – адвентистам седьмого дня, методистам, последователям церквей «Часовня на Голгофе» и «Виноградник». Настоятелем и главой Санкт-Петербургского пробства в настоящее время является отец Сергей Татаренко.
