Побудуйте на координатній площині точку А, яка симетрична точці В(-5,6) відносно початку координат.

1) 2) (x­3)2 + (y+2)2 = 25 R=? O(x;y) x=? y=? (x­2)2  +   (y­1)2  =   4   шеңберінің   координаталық   осьтерімен   қиылысу нүктелерін табыңыз  САБАҚ БЛОКТАРЫ ○ І.  АҚПАРАТ АЛМАСУ Тақырып жоспары: 1. Шеңбердің теңдеуіне анықтама 2. Координаталар жүйесіндегі шеңбердің теңдеуін шешу                                           үшін      қолданылатын  формула  3. Центрі бас нүктеде болатын шеңбер теңдеуі Слайдтар: 1 – слайд (титул) 2 – слайд  Сабақтың мақсаты 3 – слайд  Тақырып жоспары 4 – слайд                         Шеңбердің теңдеуіне анықтама Егер   қисықтың   барлық   нүктелерінің   координаталары   қандай   да   бір   теңдеуді қанағаттандырса, онда ол теңдеу осы қисықтың (шеңбердің) теңдеуі деп аталады. Шеңбердің теңдеуін шешу үшін келесі ұғымдарды қолданамыз: 1)Шеңбер 2)Центр 3)Радиус 4)Шеңбердің диаметрі 5)Шеңберге жүргізілген жанама 6)Тікбұрышты координаталар жүйесі  7)Нүктенің тікбұрышты координаталар жүйесіндегі координатасы 5 – слайд       Координаталар жүйесіндегі шеңбердің теңдеуін шешу үшін қолданылатын формула       Егер AN=R деп алатын болсақ, онда A(a,b) және N(x,y)  нүктелерінің арақашықтығын есептеу формуласы бойынша (x­a)²+(y­b)²=R²   6 – слайд   Координаталар жүйесіндегі шеңбердің теңдеуін шешу үшін қолданылатын формула Мысал 1  (x­2)²+(y+1)²=9 теңдеуімен берілген шеңбердің радиусын және шеңбердің  центрінің координатасын анықтаңыз (x­2)²+(y+1)²=9 (x­a)²+(y­b)²=R²  a=2; b=­1 R²=9  R=3 7 – слайд       Координаталар жүйесіндегі шеңбердің теңдеуін шешу үшін қолданылатын формула Мысал 2  Центрі А(­1,4) радиусы 2ге тең болатын шеңбердің теңдеуін құрыңыз (x­a)²+(y­b)²=R²  a=­1, b=4, R=2  (x+1)²+(y­4)²=2² 8 – слайд            Центрі координаталар басы болатын шеңбер теңдеуі Егер A(a,b) центрі координаталар басымен беттесетін болса a=0, b=0 x²+y²=R² 9 – слайд             Центрі координаталар басы болатын шеңбер теңдеуі Мысал 3 Центрі O координаталар басында орналасқан радиусы 3­ке тең шеңбер теңдеуін құрыңыз. x²+y²=R² R=3  R²=9  x²+y²=9 10 – слайд           Центрі координаталар басы болатын шеңбер теңдеуі Мысал4 x²+4x+y²­6y­3=0 түрінде берілген теңдеуді шеңбердің теңдеуіне келтіріңіз  (x²+4x)+(y²­6y)­3=0 (x²+4x+4)­4+(y²­6y+9)­9=3 (x²+4x+4)+(y²­6y+9)=16 (x+2)²+(y­3)²=4² ІІ. АЛҒАШҚЫ БЕКІТУ Мына кестені толтыра отырып сабақтың мазмұны бойынша қорытынды шығар. Шеңбердің теңдеуіне анықтама Центрі бас нүктеде болатын шеңбер теңдеуі Қорытынды: ІІІ. ҚҰЗЫРЛЫЛЫҚ ҚАЛЫПТАСТЫРУ Деңгейлік тапсырмалар: І деңгей тапсырмалары 1. Шеңбердің теңдеуінің анықтамасын түсіндіріңіз 2. Шеңбердің центрін сипаттаңыз 3. Шеңбердің радиусын сипаттаңыз 4. Неліктен шеңбердің теңдеуі квадрат түрінде жазылады 5. Радиусы 5см, центрі (2; 3) нүктесінде болған шеңбердің теңдеуін жазыңыз  6. Радиусы 1см, центрі (0; 2) нүктесінде болған шеңбердің теңдеуін жазыңыз  7. Радиусы 1см, центрі координата басы болған шеңбердің теңдеуін жазыңыз ІІ деңгей тапсырмалары 1. (x­3)2+(y­1)2=1 шеңберінің абсцисса осімен ортақ нүктелері бар ма? Болса ол  координаталарды табыңыз 2. Координаталық остерді жанайтын және К(2; 1) нүктесінен өтетін шеңбердің  теңдеуін құрыңыз 1. ІІІ деңгей тапсырмалары  x2 + y2 + 4x – 18y – 60 = 0

:

Күңелле ял
Һәр елны без сыйныфыбыз белән урманга, елга буйларына барабыз. Мондый походлар безнең дус сыйныфыбызны тагын да берләштерә. Безнең барлык походларыбыз да кызыклы үтә, ә берсе турында мин күбрәк сөйләргә телим. Майның соңгы көннәре иде. Без, җыенып, юлга чыктык. Ашыкмыйча гына бардык, җырламаган җыр калмады, шаярдык, уйнадык, көлдек, фотога төштек. Табигать тә безнең белән бергә шатлангандай тоелды. Ул инде җәйне каршы алырга әзер: тирә-юнь ямь-яшел, чәчәкләрнең ниндиләре генә юк, чут-чут итеп кошлар сайрый, бал кортлары, төклетуралар безелдәп бал эзләп оча. Бөтен җирдә матурлык. Күңелгә Г. Тукайның шигъри юллары килә:Ак күмәч берлән ашарлык саф һава; Җир яшел; кошлар да сайрый, валлаһи! ("Валлаһи")Мин иң алдан бара идем. Искиткеч матур урынга килеп чыктык. "Ял итү өчен менә дигән алан! " дип уйлап та өлгермәдем, укытучым ялга туктау турында әйтте. Монда урман елга яры белән тоташкан иде. Безнең теләк: чәй кайнату, шашлык һәм көлгә күмеп бәрәңге пешерү иде. Малайлар учак ягу өчен урын сайлый башладылар. Укытучыбыз урманда ут ягарга ярамавын искәртте. Без түбәнгә − елга ярына ук төшеп киттек. Монда инде ут ягарга мөмкин иде. Утынны урманнан җыеп төштек. Шашлык кыздыруны мин үз кулыма алдым. Әтигә ярдәм иткәләгәнем дә ярап куйды. Бөтен яктан да тигез кызсыннар өчен, мин шашлыкларны күмер өстендә әйләңдергәләп тордым. Шашлыктан тамган май яна башласа, аның өстенә соус сипкәләдем. Шашлыгыбыз телеңне йотарлык булды. Көлдә пешкән бәрәңгене дә авызыбызны пешерә-пешерө ашадык. Табигатьтә, саф һавада һәрнәрсә тәмле булып тоелды. Үзебез әзерләгән ризыклар аеруча тәмле булды. Тамак туйгач, рәхәтләнеп уйнадык; арыгач, тынып калып, урман шаулавын, кошлар сайравын, елга агуын, бөҗәкләр безелдәвен тыңладык. Бу ялны озаккарак сузасы килде. Шуңа күрә без өйгә кич кенә кайттык. Табигатьнең матурлыгы безне әллә нишләтте. Күңелләребез сафланып калгандай булды. Арыдык, ләкин безгә бик рәхәт иде.
вроде так