(В. Распутин "Уроки французского")Что сделал Валик, чтобы помешать герою выиграть?( А)-забрал у него все деньги (Б)-перевернул ногой монету (В)-выгнал с полянки

Вромане михаила юрьевича лермонтова показан молодой человек, от своей неприкаянности, - печорин. печорин не занимается музыкой, не изучает философию или военное дело, как остальные молодые светские люди. но мы не можем не видеть, что печорин «на голову выше» окружающих его людей, что он умён, образован, храбр, энергичен. но нас отталкивает его равнодушие к людям, отношение к настоящей любви, дружбе, его эгоизм. но способен ли печорин быть другом? в романе есть человек, с которым, кажется, главный герой дружен, - это доктор вернер. в докторе печорина привлекает скептицизм и материализм, а также то, что тот в душе поэт. конечно, печорину нравятся эти качества, ведь они по сути являются лучшими чертами его собственного характера. однако у доктора есть и отличие от молодого человека: у него есть профессия, дело, он – врач. у печорина-то дел не было. возможна ли дружба между такими умными, понимающими друг друга людьми, которые «читают в душе друг друга» ? оказывается, что нет. во-первых, как говорит сам печорин, к дружбе он неспособен, потому что «из двух друзей всегда один раб другого» (с моей точки зрения это не так, ведь настоящие друзья равны) . кроме того, люди часто перенимают у друзей какие-то черты, привычки, манеры. именно поэтому два друга часто похожи. печорин же считает себя единственным и неповторимым, не в чужих привычках, он хочет лишь «подчинять своей воле всё, что его окружает» . во-вторых, по словам молодого человека, он (как и доктор вернер) относится к людям, которые «по правде… ко всему довольно равнодушно, кроме самих себя» . а также люди не могут дружить, не могут жертвовать чем-либо ради дружбы, они увлечены собой. все в друзьях, но не все их находят. часто из-за того, что к людям у них слишком большие требования. возможно, печорин хотел, чтобы друг хоть в чём-то был лучше его, а это достаточно сложно: ведь у печорина высокая самооценка, да и на самом деле он умён, хотя растрачивает свой ум на мелочи: он разрушает чужие судьбы вместо того, чтобы заняться устройством своей. максим максимыч — добрый малый. печорин же обидел бывшего приятеля холодностью при встрече. это не значит, что ему недоступны горькие угрызения совести. мы не знаем, что он чувствовал в тот миг. холодность — это лишь маска. общество научило его быть осторожным: обнажать чувства — подвергать себя насмешкам, ненужному любопытству. печорин необычен: он хорошо знает людей. его увлечение – изучать их. но он использует это не для сближения с ними, а для своеобразных экспериментов. примером может служить его дуэль с грушницким, где печорин стоит под дулом пистолета, рискуя жизнью, но всё же полагая, что грушницкий не законченный подлец и стрелять не станет. возможно, эта необычность притягивает людей, но не может служить основой для долгих дружеских отношений. к тому же, в дружбе между людьми подразумеваются откровенные отношения, а печорин способен снять маску или стереть грим лишь перед самим собой. всё это в совокупности и его нежелание измениться приводят к тому, что у печорина не друзей. он обречён на одиночество, которое рано или поздно станет для него тягостным, и, может, именно это является его трагедией.

«Ғылым таппай мақтанба,

Орын таппай баптанба...» -дегендегі орын тап деп отырғаны - алған білімді, үйренген ғылымды жұмсайтын орын. Бұдан Абай:

«Бес нәрседен қашық бол,

Бес нәрсеге асық бол...» -деп адамдық, адамгершілік жайын қозғайды. Алайда ойының негізгі желісін үзбейді. Бұл тұста ерекше бір көңіл бөлерлік жай - Абай ғалым болу мен адам болу мәселесін бір-бірімен сабақтастыра айтады, бүл екеуінің тамыры, түбі бір деп санайды. Ғалым болудың басты шарты - не нәрсені болсын ақыл таразысына салып өлшеу, ақыл сенген нәрсеге ғана сену және көзің анық жеткен шындықты тура айтудан тайынбау екендігін нақтылап, мейлінше дәлелді етіп, шегелеп айтады. Осы өлеңдегі Абайдың надандықпен айтылған сөзге ерме дей отырып, «ақсақал айтты, бай айтты...», егер қисық көрінсе кімнің сөзі болса да, тіпті жақын адам айтса да, ақылмен жеңуді үлгі етуі әсіресе, сол өткен ғасырдағы қазақ өмірінің жағдайында бірден-бір батыл айтылған пікір болғаны анық. Үлкен адамға, лауазымы жоғары адамға қарсы келіп, өз ойын көлденең тарту сыпайыгершілікке келмейді дегенді желеу қылып, шындықты тура айтуды қалайда шектеу, қолдамау ол заман ғана емес, бүгінгі заманда да аз кездеспейтінін ескерсек, Абайдың осы пікірінің мәні зор дейміз. Ендеше:

«Ақымақ көп, ақылды аз,

Деме көптің сөзі - пұл...» - дегенді көпке топырақ шашқандық емес пе деп көлгірсімей, ашық айтылған, жастарды артық сенгіштіктен сақтандыратын ащы өмір шындығы деп бағалауымыз орынды.

«Сөзіне қарап кісіні ал,

Кісіге қарап сөз алма...» -

деген нақыл түрінде келетін түйін жоғарғы пікірлерге орайлас, жалғас. Сырттай қарағанда мұның өзі бір түрлі, тосын естілуі мүмкін, өйткені кісіні сөзіне қарай бағалама, ісіне қарай бағала дейтін үйреншікті пікірге қарама-қарсы келетін секілді. Ал, байыппен қарасақ, мұнда терең мағына жатыр. Кісіні сөзіне қарай, яғни, ақылына, ойына қарай бағала, кісіге қарап, оның мансабына, дәулетіне қарап ақылға сыймайтын, қисынға келмейтін сөзіне иланып алданып қалма, «надандықпен кім айтса, ондай түпсіз сөзге ерме...» деген даналық пікірді аңғартады. Абай надандыққа, қандай да болсын теріс, кертартпа ықпалға қарсы тура алатын оқыған, біліммен қаруланған адамды құрметтеу керек деп санайды. Ең алдымен білімді, ғалым адам мақтан тұтуға лайықты. Ақылды, парасатты адамның идеал бейнесін ұсына отырып, Абай оған жақсылықты жамандықтан ажырата білмейтін, ағыммен ілесіп жүре беруге бейімделген надан, қараңғы адамды қарсы қойды. Топас, кертартпа адамның осы жағымсыз типі ақынның шығармашылық жолына өте тән және ағарту ісін, өнер-білімді жақтаушы Абайдың алдыңғы қатарлы көзқарасын білдіреді. Өлең 6-8 буынды аралас ұйқас үлгісінде жазылған. Алғаш 1909 ж. С.-Петербургте жарық көрген «Қазақ ақыны Ибраһим Құнанбайұғылының өлеңі» атты жинақта жарияланды. Басылымдарында бірқатар текстол. өзгерістер кездеседі. 1909 жылғы жинақта 38-жол «Шыныменен өлсеңіз» делінсе, басылымдарда бүл жол Мүрсейіт қолжазбалары бойынша «Шын сөзбенен өлсеңіз» болып берілген. Мүрсейіт қолжазбаларында, 1909 жылғы жинақта 40-жол «Кәпір болдың демес қой» деп берілсе, басылымдарда бұл жол «Күпір болдың демес қой» ретінде алынған. Мүрсейіт қолжазбаларында, 1939, 1945, 1954 жылғы жинақтарда 42- жол «Көп көзіне көріне айтпа» болса, қалған басылымдарға бүл жол 1909 жылғы жинаққа сәйкес «Көп орында көріне айтпа» делінген. «Сізге ғылым кім берер, жанбай жатып сөнсеңіз» деген 26, 27-жолдар 1909 жылғы басылымға кірмей қалған. 1909, 1939, 1945, 1954 жылғы жинақтарда 75-жол «Сөзін оқып және ойла» болып алынса, қалған басылымдарда бүл жол Мүрсейіт қолжазбаларына сәйкес «Сөзін оқы және ойла» деп берілген. Туынды ағылшын, араб, азербайжан, қарақалпақ, қырғыз, орыс, өзбек, тәжік, түрікмен, ұйғыр т. б. тілдеріне аударылған.

Объяснение: