Бесеудің хаты — қазақ зиялыларының БК(б)П Қазақ өлкелік комитетінің бірінші хатшысы Ф.И. Голощекинге жолдаған хаты (1932 ж. 4 шілде). Бастапқыда И.В. Сталинге арналып жазылған.
Атақты "Бесеудің хаты" туралы осы күні көзі қарақты оқырманның бәрі біледі. Олар туған елінің қиын жағдайын ойлап өз бастарын қатерге тігіп, шыбын жандарын шүберекке түйіп шыққандар еді ғой. Олардың жарқын есімдерін жер бетінен жоғалып кетпесе қазақ ұмытар ма?
Бесеудің хаты республикадағы мал шаруашылығының күйрегендігі салдарынан елді алапат ашаршылық жайлағандығын айтып сақтандырған алғашқы дабылдардың бірі болды. Хатта қазақ ауылындағы социологиялық қайта құрулар бүкіл халықтық қасіретке айналып, барлық әлеуметтік топтарды — байларды, орташаларды, кедейлерді қамтығаны, күштеп ұжымдастыру мен отырықшыландыру, алым-салық жинаудағы қиянаттар жұрттың жаппай аштық пен індетке, ауа көшуіне әкеліп соққандығы шыншылдықпен баяндалды. БК(б)П Қазақ өлке комитетінің ауыл шаруашылығын басқару жөнінде жүргізген қатыгез саясаты сынға алынды. Бірақ құжатта жергілікті жерлерде жіберілген “асыра сілтеушіліктерге” солшыл коммунистер айыпты деп көрсетілді. Елді ауыр жағдайдан құтқарудың жолдары ұсынылды.
Хаттың авторлары:
жазушы Ғабит Мүсірепов (1902—1985),
Қазақ мемлекеттік ба меңгерушісі Мансұр Ғатаулин,
Алматы Комвузының басшы қызметкерлері Емберген Алтынбеков,
Алматы Комвуз проректорының орынбасары Мұташ Дәулетқалиев,
Қазақ АКСР Мемлекеттік жоспарлау комиссиясының сектор бастығы Қадыр Қуанышев қуғынға ұшыратылды. Хаттың жазылуына Халком Кеңесінің төрағасы Ораз Исаев түрткі болған. Бесеудің хаты қазақ зиялыларының тоталитарлық тәртіпке наразылығының бір көрінісі болып табылады.
Дегенмен, жазуша Ғабит Мүсірепов және Мұташ Дәулетқалиев жайлы бірер деректер болмаса, қалған кісілер туралы деректер тапшы. Мұташ Дәлетқалиев Батыс Қазақстан облысындағы Орда өңірінде өмірге келген, 1930 жылы Мәс-кеудің Плеханов атындағы Халық шаруашылығы институтын бітірген, содан елге келіп түрлі салада басшы қызметтер атқарған. Ал "Бесеудің хаты" жазылған 1932 жылғы 4 шілдеде ол КомВУЗ-дың (кейіннен жоғары партия мектебі болған) ректоры қызметінде болған екен.
Денсаулық - дәл өзі қалай халық даналығы жариялағанын бағасыздығу. Бұл денсаулықпен тәртiпте бәрi сонда ғана адамда, күш бар болатын және үшiн шабыт қойған, қарым-қатынас, шығармашылық сол себептi. Бiрдеңе организмда қашан, оқуда күрделi түйлiгуге науқастанады немесе жұмыс, қаламайды тiптi думандау. Ал қазiргi өмiр белсендi болуға бiзден талап етедi, сондықтан бiз өз денсаулық туралы қамын ойлауымыз керек.
Денсаулық сақта балалық шақтан қажеттi, қарағанда дарулансын, дәрiгерлердi сөйлейдi, ал ауру жеңiлдеу ескерту. Ендi жаман көру оқушы бар, және арқа қисық. Бұл жиi терiс қалыпта компьютерге отырудың долгоесi, оқудан жаман жарықта болады. Бұл, сосын түзетедi, және көру құлайды және құлау, өйткенi бәрi адамына ақпараты бiздiң ғасырда артық және монитордың алдында отыруға артық болып келедi. Мүмкiн, қазiр бiз бұл үлкен мәндi тұлдамаймыз, өйткенi соқырлық қарапайым таныстырмаймыз.___Жас болып жатқанда және сау, сондықтан менiң әжем әрқашан сөйлеп, алмады және минут iссiз отыру. Егер бiрдеңесi тұр iстелмеген болса ал қашан ауру жеңдi, дәл осылай емес ендi тынышсыздандырады.
үшiн денсаулық қолдау қажеттi ауырмау. Ол үшiн онша көп емес қажеттi: дене-күш жаттығу дұрыс әрекеттенiп, жасасын, уақыт көп таза ауада өткiзсiн, сонымен бiрге өмiр позитивтi жату. Ғалымдар жақсы әзiлшiлдiк сезiмiмен адамдары ұзағырақ өмiр сүргенiн есептейдi, және болеют кем. Егер адам өз көңiл күй жату зейiндiрек болса, онда уақыт кем ауруханада жұмсар едi. Денсаулық сақтауы керек болғанын ол туралы еске сақтауы керек, ғой оны тiптi ақшаларда сатып алмайсың.
