Төмендегі кестеде қазақ заңдарының көршілес мемлекеттермен халықаралық қарым-қатынасын анықтаңыз​

Қазақ халқының XIX ғасырдың аяғынан күні бүгінге дейінгі тарихында ұлы ақын, ағартушы, данышпан Абай (Ибраһим) Құнанбайұлының алар орны ерекше. Халкымыздың талай-талай айтулы ақындарынан Абайдың жолы-жөні бөлек, парасат-пайымы кең, өресі өте биік. Оның әрбір сөзінің кең мағынаға толы екендігі дәлелденіп болғандай. Қайсы бір өлеңін оқысаңыз да, әсем сурет, бейнелі де, кестелі мағына-көріністі көресің. Түпсіз терең түңғиықтан ақырын-ақырын шымырлап, келе-келе тұла бойыңды тұтас билеп кететін бір тылсым, құпия сиқыры тағы бар.“Ұяда не көрсең – ұшқанда соны ілерсің” деп атамыз қазақ айтқандай, бала Абайдың, жас Абайдың тәлім-тәрбие алып, үлгі-сөзін естіп өскен екі шешесі болған. Әңгіме-аңыздың көл-дариясы, аяулы әжесі – Зере де, екіншісі – өз туған анасы – Ұлжан. Әкесі Құнанбай өз заманының айтулы ел басқарған, аға сұлтаны болып, заманында азулы, қаталдығы мен әділдігі қатар, оңы мен солына бірдей, Аллаһтың ақ жолымен жүруді қолдап, мешіт ашқан. Қажылыққа барып, Меккеде тәкия (қонақ үй) салдырған.Абайдың өмір сүрген заманы да оңай болмаған, ескі заманның ыдырап, жаңа уақыт, жаңа дәуірдің бірте-бірте бет бұрған кезі еді. Орыс шаруаларының жер жыртуы, жаңаша оқу, сауда-саттық, алыс-жақын шет жерлермен түрлі мақсаттағы қарым-қатынас жасау дамып келе жатқан. Жаңа сипаттағы қиын бір кез туды, адам адамды түсінуден қалып бара жатты. Ел ішінде бұзық, ұры-қары, арыз көбейді. Ұлы ақынның өзі айтқандай, ел іші “алтыбақан алауыз” болатын. Абайды он жасқа келгенде әкесі Семей қаласыңдағы діни оқу орындарына, алғашқыда Ғабдулжаппар молдаға берген, кейінірек Ахмет, Риза деген молдаға тапсырған. Абай медреседе үш жыл оқиды.Ұлы ақын жас кезінде болыс та болды, ел де басқарды, есейе келе өлең жазумен, ойына келгенін ақ қағазға түсірумен айналысады. Абай бізді нәзік өлеңімен де, кесек-кесек пәлсапалық ой-пікірімен де, сұлу сазды әуендерімен де бірде қанаттандырса, бірде ойландырады. Абайдың ұлылығы мен кемеңгер данышпандығы да осы болса керек!

Адамдар санақ, өлшеу, салыстыруды білмеген жағдайда қалай өмір сүретіндерін елестету қиын. Математика мұны үйретеді. Мен алғаш рет «Эврика» математикалық клубында математикамен таныстым, анам мені мектепке алып келді. Ойын түрінде бізге есеп беруге, мысалдар мен проблемаларды шешуге үйретілді. Содан бері мен осы ғылымды жақсы көрдім. Мектепте математика менің сүйікті пәнім болды.Сандар мен сандар бәрімен айналысу керек. Математикалық білімнің қажеттілігін жоққа шығаратыны екіталай. Себебі математика адамға ойлауға, талдауға, логикалық ойлауды, есте сақтауды үйретеді. Математика білімі кез-келген мамандық үшін қажет. Математикасыз құрылысшы үй сала алмайды, ұшқыш ұшақты ауаға көтере алмайды, поезд жүргізушісі поезд қозғамайды. Сонымен қатар, математика арқасында көптеген жаңа ғылымдар мен кәсіптер пайда болды, компьютерлер мен компьютерлер пайда болды.Компьютерде жұмыс істеуді армандаймын, мен бағдарламашы болғым келеді. Сондықтан болашағымды математикамен байланыстырамын.