Мәтінді оқып, әр абзац бойынша сұрақ құрастырыңыз. Су әрбір дененің, әрбір клетканың ішінде кездеседі және өмір сүруіне тікелей қатысып отырады. Мысалы, адам денесінің алпыс бес пайызы судан құралған, жеміс пен өсімдіктерде жетпіс алты пайыздан тоқсан сегіз пайызға дейін су бар.

Өмірдегі болатын биологиялық процестер сумен байланысты. Тіршілік біткеннің клеткасында судың мөлшері жеткіліксіз болса, онда өмір тоқтатылады. Мысалы, әрбір адам ас ішпей, сумен ғана бір айдай артық өмір сүре алса, сусыз бір аптдан артық өмір сүре алмайды.

Су табиғатта сұйық, қатты және газ түрінде кездеседі. Сұйық түрде мүхиттарда, теңіздерде, өзендерді, көлдерде және жер қыртысында кездеседі. Жер астынан тұман арқылы шығады. Судың қатты түрі қар мен мүздықтарда, ал газ түрінде атмосферада бу ретінде және топырақ пен тас жыныстарында ылғал болып кездеседі.

Су - біздің байлығымыз. Сусыз шаруашылық, ғылым мен техника дами алмайды. Осы күні су зерттеуші ғалымдар өзен суларын көлемі қалай өзгертетінін анық болжай алады. Өзен суы өз арнасында бір қалыпты болмайды. Кейбіреуі жер асты суымен, я жаңбыр суымен толысады​

Сақтар туралы.

Б.з.д. I мың жылдықтан Қазақстан территориясын мекендеген көшпелі тайпалар «сақ» этнонимі арқылы белгілі. Жазба деректер олардың қазіргі Қазақстан территориясының барлық аудандарын қоныстануы және олардың 3 топқа бөлінгендігі туралы хабарлайды: сақтар тиграхаудтар(шошақ бөріктілер), сақтар-хаомоваргалар ( хаома сусын дайындайтындар), сақтар-парадарайлар (теңіздің арғы бетіндегілер). Сонымен қатар, оңтүстікте – массагеттер мен даилер, солтүстікте – аргипеилер, шығыста – аримаспылар, орталық аудандарда – исседондар, батыста – савроматтар, оңтүстік-батыста – каспылар өмір сүрді. Бұл тайралардың барлығы жақын этникалық-мәдени бірлестік құрап сақ тайпаларының одағының құрамына кірді.

Қазақ тарихын зерттеген тарихшы,этнограф,антрополог,археолог ғалымдардың бірсыпырасы қазақ халқының арғы тегі ерте заманда Орта Азияны мекен еткен ежелгі сақ тайпаларынан шыкқан дейді. Әйгілі ғалым А. Н. Бернштам қазақтын атын сақтармен байланыстырады. Ол: «қазақ» деген сөз ерте замандағы «каспи» және «сақ» деген екі тайпаның қосылуынан шыққан, яғни каспи – сақ, қас – сақ – қазақ болған деп тұжырымдайды. Тарихшы М. Ақынжанов қазақ деген сөз «қас» (нағыз), «сақ» (тайпа аты) деген екі сөзден «қас сақ» (нағыз сақ) дегеннен шыққан. «Қазақтар — түрік, моңғол тектес халықтың екі бұтағынан (ғұн мен сақ тарауынан) құралған ежелгі халық» дейді.

Бірінші байлық - денсаулық , денсаулық адамның ең қымбат дүниесі. Сондықтан біз денсаулығымызды нығайту үшін спортпен айналысуымыз керек. Футбол ойнауда, шаңғы тебу де де, гимнастикамен айналысу да т.б. спортпен айналысу жатады. Тіпті, қар күреу, ағаш жару секілді үй шаруасын атқаруда спортпен шұғылданғандай пайда болады. Ал қыздардың үй сыпырып, терезе сүртіп ыдыс-аяқ жуғаны әрі анасына көмек, әрі денсаулығына пайдалы мұның бәрі қимылын қозғалысқа салауатты өмір салты үшін маңызды екенін көрсетеді. Спорт сенің серігің- Жанға дауа, қолға күш. Сергітетін адамды- Қимыл менен қозғалыс, - дегендей жазғы демалыс күндерінде спортпен айналысуды ұмытпаңыз.