Қасым ханның қасқа жолы — қазақ халқының хандық дәуіріндегі әдет-ғұрыптық заң ережелерінің жиынтығы. Қасым хан хандық құрған кезде (1511 - 23) ел басқару ісінде қолданылған. Негізі орта ғасырларда Қыпшақ, Шағатай ұлыстары қолданған «ярғу» заңынан (қазақша «жарғы» - хақиқат деген ұғымды білдіреді) алынған. Қасым хан өзі билік құрған кезеңде қазақ халқының этникалық аумағын кеңейту барысында әдет-ғұрыптық заңдарға арқа сүйеді. Тіпті шариғат қағидасын мығым ұстанған отырықшы аудандар да Қасым ханның қол астына өткен соң, әдет-ғұрыпқа сүйенген қазылық биліктерге жүгіне бастады. Қасым хан өз заңында Құран талаптарына қайшы келмейтін қазақи ғұрып ерекшеліктерін сақтады. Мысалы, жеті атаға дейін үйленбеу, әмеңгерлік, құдалық жол-жоралар, қазылық билік, т.б. Ол халықтың көкейінен шыққан әрі ежелден келе жатқан билік дәстүрді, әдет-ғұрыптық «жарғыны» жаңғыртып, күшейтті. Бұл заңға енген ережелер:
мүлік заңы (жер дауы, мал-мүлік дауы);
қылмыс заңы (кісі өлтіру, талау, шапқыншылық жасау, ұрлық қылу);
әскери заң (қосын жасақтау, аламан міндеті, қара қазан, тұлпар ат, ердің құны т.б.).
елшілік жоралары (майталман шешендік, халықаралық қарым-қатынастағы сыпайылық, әдептілік, ибалылық);
жұртшылық заңы (шүлен тарту, ас, той, мереке, думан үстіндегі ережелер, ат жарыс, бәйге ережелері, жасауыл, бекеуіл, тұтқауыл міндеттері).
Объяснение:
Ертегідегі портрет.Торсық шеке аппақ ұл туыпты.Ата-анасы қуанып ,төбелері көкке жетіпті.Кендебай деп ат қойыпты.Кендебай ай сайын емес күн сайын өсіпті.Алты күнде күліпті ,алпыс күнде жүріпті.Алты жылда жігіт болыпты.Сондай күшті болыпты.Алысқанын алып ұра беріпті,күрескенін жыға беріпті
Кейіпкердің маңызды үш әрекеті. 1Аң аулап,кедейлерді қарық етіпті 3Мергенбайды азат етеді3. Кейіпкер образына қатысты көзқарас Қайырымды болыпты,жылағанды жұбатыпты,қысылғанға жәрдем беріпті.Өзімдікі дегенді білмепті,жатсынуды сүймепті.Бүкіл ел ортақ болыпты
Объяснение:
