Мен ойындарды доппен құрметтеймін, ал үлкен барлық футболды сүйемін. Сол толық құмардың өте қызықты ойын. Ол Англии бізге деген келді, тым тағы ескі Египте және бас майя индейцев ұқсас ойындар доппен болды. Бүгін футбол - ең спорттың таратып жібер- көрінісі арада әлемде. Миллиондаған адам онымен в еркін уақытты шұғылданушылармыз, ал поистине миллиард дүниежүзілік чемпионаттарды қарайды. Кәсіби ойыншы, футболдың жұлдыздары, сау халықтың кумирами стали. Спорттың осы көрінісі жылдамдықты, аңдағыштықты, назар аудар- дәлме-дәлділігінің және шыдамдықты дамытады. Футболшылар өте шыңдаулы адамдар, ғой олар допты баста жас ауада ерте көктемнен дейін бер күздің қуады. Футбол әмірлі ойынмен болып табылады және берекелілікті және әмірлі рухты дамытады. Ал үлкен барлық мені осы ойынның үздік құмары тартады! Мен өзі де футболға деген ойнаймын. Көктемнен күзге дейін біз допты спортплощадке және мектептің стадионе қуамыз. Ал қыспен мен футболмен спорт кешеннің жабық қонақ бөлмесінде шұғылданушымын. Мен кесек-кесек стадионах тағы болмадым және айтулы матчтарда. Аралады. Бірақ қашан мен шығамын, сол сөзсіз тиянақты чемпионатқа деген барамын және биік сыныптың футболшысының ойынын көремін.
Ойын шахматтарға бұрыннан қазіргі Қазақстанның аумағында белгілі. Туралы осы 1970-х археологиялық раскопки - Талғардың городище кездестір- XI алты шахматты тұрпаттары бол- 1980-х жылдардың - ғасырдың XIII айғақтайтын.
Дейін XX ғасырдың қазіргі Қазақстанның аумағында шахматтар азғантай таратып жібер- болды. Бірінші шахматты үйірме, жергілікті зиялылардың өкілдерін біріктіруші, 1889 жылы дұрыс қалада туды.Шахматтың популяризациясының қатысу республиканың чемпионаттарында тыс Ратмирдың Холмова конкурсының 1950 жылы Евгений Васюкова және Ларисаның Вольперты ара 1957. Ара түп 1950-х жылдардың шахматты аулақтанулар спорт мектептерде ашық болды, республиканың ағарт- министрлігінің жоғарғы спорт ұсталығының республикалық мектептерінде. Небәрі шахматтарға свыше 400 школьников үйренді. Ара түп 1960-х жылдардың шахматтармен около 200 мыңдаған человек шұғылданушымын, СССР спортының шеберінің шамасын Ю. Никитин орындады, А. Носков, В. Мұратов, Середенконың В.
1965 жылы шебердің атағының
