Ұшқан ұя повестіндегі материалдық құндылықтар

Қойбағар таңбалы тасы – Оңтүстік Қаратаудағы тасқа қашалған суреттер. Қойбағар суреттері Шымкент облысындағы Созақ ауданы, Сызған кеңшарының оңтүстік-батыс жағында Қаратау сілемдерінде (теңіз деңгейінен 700 метр биіктікте) орналасқан. Суреттердің көп бөлігі қойтастарға салынған. Қойбағарда 1200-ден астам суретті қойтас бар. Ондағы суреттер саны 3045-ке жетеді. Негізінен жабайы аңдар мен жылқылар, арқар, таутеке, адамның жабайы бұқаға, ешкіге аңшылығы, бір топ иттің ешкілерге шабуылы бейнеленген. Суреттердің кейбіреуі көлемі жағынан тіпті үлкен болып келеді. Мысалы, кейбір түйе суреттерінің ұзындығы 1-2 метрге жетеді. Бір қызығы – түйелердің бір-біріне байланып жүгіріп келе жатқан суреттері. Қойбағарда көбірек кездесетін суреттер тобына арба дөңгелектері жатады. Ондағы дөңгелектер саны кейде екеу, кейде төртеу болып келеді. Қойбағар таңбалы тасы- Оңтүстік Қаратаудағы тасқа қашалған суреттер. Қойбағар суреттері Шымкент облысындағы Созақ ауданы Сызған кеңшарының оңтүстік-батыс жығанда Қаратау сілемдерінде (теңіз деңгейінен 700м биіктікте) орналасқан. Суреттердің көп бөлігі қойтастарға салынған. Қойбағарда 1200-ден астам суретті қойтас бар. Ондағы суреттер саны 3045-ке жетеді. Негізінен, жабайы аңдар мен жылқылар, арқар, таутеке, адамның жабайы бұқаға, ешкіге аңшылығы, бір топ иттің ешкілерге шабуылы бейнеленген. Суреттердің кейбіреуі көлемі жағынан тіпті үлкен болып келеді. Мысалы, кейбір түйе суреттерінің ұзындығы 1-2м-ге жетеді. Бір қызығы - түйелердің бір-біріне байланып жүгіріп келе жатқан суреттері. Қойбағардан көбірек кездесетін суреттер тобына арба дөңгелектері жатады. Қойбағардың түйеге жегілген арбаларының дөңгелегі кейде екеу немесе төртеу болып келеді.

Баяғыда түлкi мен аю болыпты. Олар күнде балық аулапты.

Бiр күнi оларға бiр қыз келдi.

– Сәлеметсiздер ме! Не iстеп жатырсыздар?

– Кет, қыз, сенiң шашың ода-дода, балықты қорқытасың, – дедi түлкi.

– Жоқ, бұл қыз ода-дода емес, ол бұйра, – дедi аю.

Бiр уақытта жел тұрды, қар жауды. Қыз тоңды. Аю өз тонын қызға бердi. Қыз үйiне келдi.

– Сен тонды қайдан алдың? – дедi шешесi.
.

– Аю бердi.

– Аю жақсы екен, оны қонаққа шақыр, – дедi шешесi.
.

Аю қызға қонаққа келдi. Аю және қыз шай iштi, балық жедi. Сосын қыз аюға үлкен балықтарды бердi.

– Балықтарды балаларыңызға апарыңыз, – дедi қыз.

– Рахмет! – дедi аю.

Жолда аюдың алдынан түлкi шықты.

– Аю, сен балықтарды қайдан алдың?

– Бұйра қыз бердi, – дедi аю.

Түлкi қызға келдi.
Лиса к девочке пришла.

– Бұйра қыз, маған балық бершi. Менiң де балық жегiм келедi, – дедi түлкi.

Қыз үндемедi, есiктi ашпады.

"Аю өте қу. Бұйра қызды мақтап, балық алды", – деп ойлады түлкi.

Ал аю қу емес, ол мейiрiмдi болды.
.