2. Табиғаттың дайын өнімін пайдаланған аңшы-терімшілерден көшпелілердің айырмашылығы:

A) ру болып өмір сүруі

B) көсемдердің пайда болуы

C) еңбек құралдарын жасай білуі

D) өз шаруашылығында өнім өндіруі

E) баспана жасай білуі

3. Жылқыны қолға үйретуге байланысты ойлап табылған жаңалық:

A) дөңгелекті ойлап табу

B) ет, сүтін пайдалану

C) көлік ретінде пайдалану

D) терісін пайдалану

E) үзеңгі мен ауыздықты ойлап табу

4. Сақтар туралы жазбаша дереккөздер қалдырған елдер:

A) Грек, парсы авторларының шығармалары

B) Үнді, Грек

C) Рим, Парсы. Үнді

D) руна жазулар

E) Қытай, Парсы

5. Геродот сақтарды қалай атаған?

A) жүйрік атты турлар

B) азиялық скифтер

C) еркін адамдар

D) құдіретті еркектер

​

Қолшатыр туралы сұхбат.

- Сәлеметсіз бе, біз кішігірім сұхбат өткізіп жүр едік. Біздің сұрақтарымызға жауап беру үшін бір екі минут уақытыңызды бөле аласыз ба?

- Сәлеметсіз бе, мархабат.

- Мәселен, ауа райы болжамы бойынша бүгін жаңбыр жаууы ықтимал екенін білсеңіз, өзіңізбен қолшатыр алып жүресіз бе?

- Ия, әрине. Мысалға бүгін жаңалықтардан жаңбыр жауатынын естіп, қолшатырымыды алып шықтым.

- Ал асығып жүріп, қолшатырды үйде ұмытып кеткен күндеріңіз болды ма?

- Ия, ондай жағдайлар да болды. Ол күндері жаяу жүрмеуге тырысып, қоғамдық көліктің көмегімен жүруге тура келеді.

- Жауаптарыңызға көп рахмет! Сау болыңыз!

- Оқасы жоқ. Сау болыңыз!

Абиотикалық факторлар (гр. 'a' — теріс және bіotіkos — тірішілік, өмір) — бейорганикалық ортаның тірі организмдерге жасайтын тікелей немесе жанама әсерлерінің жиынтығы; сыртқы ортаның бейорганикалық, физикалық және химиялық жағдайлары.[1]

Ол ф и з и к а л ы қ абиотикалық фактор (температура, жарық, жел, ылғалдылық, атмосфераның қысымы, ағыстар, радиациялық деңгей, радиоактивті сәуле шығару т.б.), х и м и я л ы қ Абиотикалық фактор (атмосфера, су, қалдықтар, топырақ, шөгінді құрамы және олардағы қоспалар т.б.), к л и м а т т ы қ абиотикалық фактор (күн радиациясы, атмосфералық жауын-шашын, гидросфералық қысым т.б.) болып бөлінеді. Өсімдік пен жануарлардың ыстыққа, суыққа, ауа қысымына, су тереңдігіне, хим. құрамына қарай бейімделуі, кейбір жануарлардың қысқы, жазғы ұйқыға кетуі т.б. Абиотикалық факторға байланысты. Жер бетінің, ауаның, судың химиялық және физикалық құрамының өзгеруі тірі организмдерге де әсер етеді. Мысалы, 20 ғасырда Арал теңізінің тартылып, ауада тұз концентрациясының көбеюіне байланысты, миллиондаған тонна тұзды шаң тірі организмдерге үлкен әсерін тигізді.

Абиоталық факторды химиялық Абиоталық фактор|химиялық (атмосфераның, теңіздің, тұщы судың құрамы және тағы да басқалары) және физика Абиоталық фактор|физикалық (климат, орография) деп екіге бөледі. Абиоталық фактор биоталық және антропогендік факторлармен қосылғанда экологиялық факторлар құрайды.

Биотикалық факторлар — басқа организмдер мен биоценоздардың жеке организмге (жануарға немесе өсімдікке) немесе биоценозга әсер ететін факторлар жиынтығы. Тіршілік иелерінің бір-біріне әсер етуінің барлық формалары.

Объяснение: