Әже - баланың әкесінің, сондай-ақ, анасының шешесін атайтын, туыстық қатынасты білдіретін атау. Одан арғылары үлкен әже немесе ұлы әже деп аталады.[1]
Қазақ отбасындағы әже орны ерекше әрі қадірлі. Әже - отбасының ғана емес, әулеттің де ұйытқысы, ағайын- абысындардың бірлігін, татулығын сақтайтын сыйлы анасы, кейінгі жастардың, келіндердің тәрбиешісі әрі ақылгөйі Қазақ қоғамында әдетте жас отау иелерінің тұңғыш баласын әжесі бауырына салады. Бала ата-әженің кенжесі саналып, немерені әжесі тәрбиелеп, бағып-қағады. Әже мен немере арасындағы туыстық байланыс өте нәзік әрі берік. Балажан қазақ үшін ата мен әжеге жас сәби жай ғана ермек емес, тәрбиеленуші ерекше субъект. Тарихта күллі рулы елге ана болып саналған Айпара әже, Домалақ ене, Зере, Айғаным секілді әжелердің бейнесі аңыз-әңгімелерде, әдеби шығармаларда сомдалған.
«Ата толгауы» («Зов предков» )
(пьеса Нургисы Тлендиева для старинных казахских музыкальных инструментов: жетыгена, шертера и аса-таяк) . Казахский фольклорный оркестр «Отрар сазы» («Напевы Отрара») . Руководитель Нургиса Тлендиев.
Скачать пьесу «Ата толгауы» («Зов предков» )
«Адели Кыз»
(казахская народная песня)
Поет Г. Курмангалиев (в собственном сопровождении на домбре)
Скачать песню «Адели Кыз»
Танец из оперы «Биржан и Сара»
(М. Тулебаев)
Государственный академический русский народный оркестр имени Николая Осипова. Дирижер В. Дубровский.
Скачать танец из оперы «Биржан и Сара»
«Байжума»
(казахская народная мелодия)
К. Ахмедьяров (домбра) .
Скачать мелодию «Байжума»
«Сары арка»
(музыка Курмангазы)
Государственный оркестр народных инструментов имени Курмангазы.
Скачать мелодию «Сары арка»
«Кыз муны»
(казахская народная мелодия)
Исполняет Г. Пиржанова (шанкобыз) .
Скачать мелодию «Кыз муны»
«Кулагер»
(музыка народная - слова: Ахан-Сере)
Исполняет М. Утебаев (в собственном сопровождении на домбре) .
Скачать песню «Кулагер»
Объяснение: