1-тапсырма өлеңды оқып, таныс емес сөздердің астын сызыңыз, идеясын түсіндіріңіз және сол сөздердің синонимдік қатарын табыңыз.

Ғылым таппай мақтанба,

Орын таппай баптанба,

Құмарланып шаттанба

Ойнап босқа күлуге,

Бес нәрседен қашық бол,

Бес нәрсеге асық бол.

Адам болам десеңіз.

Тілеуің, өмірің алдыңда,

Оған қайғы жесеңіз.

Өсек, өтірік, мақтаншақ,

Еріншек, бекер мал шашпақ –

Бес дұшпаның білсеңіз,

Талап, еңбек, терең ой,

Қанағат, рақым, ойлап қой –

Бес асыл іс, көнсеңіз.

Жамандық көрсең нәфрәтлі,

Суытып көңіл тыйсаңыз.

Жақсылық көрсең ғибрәтлі,

Оны ойға жисаңыз​

1ж. менің кесенем

2ж. сенің кесенең

сіздің кесенеңіз

3ж. оның кесенесі

1ж. біздің кесенеміз

2ж. сендердің кесенелерің

сіздердің кесенелеріңіз

3ж. олардың кесенелері

1ж. мен әділмін

2ж. сен әділсің

сіз әділсіз

3ж. ол әділ

1ж. біз әділміз

2ж. сендер әділсіңдер

сіздер әділсіздер

3ж. олар әділ

түркістан - 3 бұын: түр - бітеу, кіс - бітеу, тан - бітеу

т - дауыссыз, қатаң

ү - дауысты, жіңішке, қысаң, еріндік

р - дауыссыз, үнді

к - дауыссыз, қатаң

і - дауысты, жіңішке, қысаң, езулік

с - дауыссыз, қатаң

т - дауыссыз, қатаң

а - дауысты, жуан, ашық, езулік

н - дауыссыз, үнді

9 әріп, 9 дыбыс

а.с. қасиетті жер

і.с. қасиетті жердің

б.с. қасиетті жерге

т.с. қасиетті жерді

ж.с. қасиетті жерде

ш.с. қасиетті жерден

к.с. қасиетті жермен

Мен бала күнімде естуші едім, біздің қазақ сартты көрсе, күлуші еді "енеңді ұрайын, кең қолтық, шүлдіреген тәжік, Арқадан үй төбесіне саламын деп, қамыс артқан, бұтадан қорыққан, көз көргенде "әке-үке" десіп, шығып кетсе, қызын боқтасқан, "сарт-сұрт деген осы" деп. Ноғайды көрсе, оны да боқтап күлуші еді: "түйеден қорыққан ноғай, атқа мінсе – шаршап, жаяу жүрсе – демін алады, ноғай дегенше, ноқай десеңші, түкке ыңғайы келмейді, солдат ноғай, қашқын ноғай, башалшік ноғай" деп. Орысқа да күлуші еді: "ауылды көрсе шапқан, жаман сасыр бас орыс" деп.