3-тапсырма. Өлеңді мәнерлеп оқып,тірек сөздерді анықтаңдар
I
Сабындыкал
Көйлегімді алдым шайып ,
Сабындының суына мен.
Суы неткен таңғажайып
Сабынсыз-ақ жуына бер
Осы арада әйел біткен,
Кір жуады ертелі-кеш.
Қармақ салған суға үмітпен,
Бальшының еңбеп еш.
Болған емес «алтын» балық
Қармағына ілінетін.
Жағажайда жүр демалып,
Ваньш аға налер.
Бәлкім олар сабын сырын
Ертелі-кеш ашары ань,
Зерттеушісі Сабындының,
Ашса, міне, сол жаналық
Елден-еге тарары анық,
Тольт әуе толкърнында.
Асыр сап жүрбал-балалық.
Сабындыкөл жаласында.
|​

Мысалы,

*Қыран қанат қас қабағы түйілген,

*Жеңіл ғана шидем шапан киінген,

*Келе жатыр қол басында бір жігіт

*Қаршығадай тас қомданып шүйілген.

 

1.Жанр түрі: өлең. өлең дегеніміз - белгілі бір өлшеммен қиыннан қиыстырып, үйлесімді ырғақпен ұйқасып келген өрнекті сөз жүйесі.
2. Шумақ дегеніміз аяқталған синтаксистік біртұтас ойды білдіреді. Бұл өлең төрт шумақтан тұрады.
3. Тармақ. дегеніміз - өлеңнің әр жолы 16 тармақ
4. Бунақ дегеніміз белгілі дауыс ырғағымен бөлінуі. .
5. Буын саны – дауысты дыбыстың санына байланысты. Өлең 11 – буынды.
6. Ұйқас түрі: ұйқас дегеніміз - өлеңнің бітім мазмұнымен тамырлас келіп, оған әуен ерекше сөз беріп тұратын әуен, ерекше сөз беріп тұратын өлең тармақтарындағы сөздердің үндестігі екендігі айтылады. өлең қара өлең ұйқасына құрылған.(а - а - б - а)
7. Әдеби теориялық ұғымдар. а) Теңеулер: қыран, қаршыға

Берілген сөздермен сөйлемдер құрастыру.

Өнер адамдары "сахнаның киесі мен құдіреті бар" деп айтып жатады.

Бұл жәдігер ежелгі қала орнынан табылған.

Білім - ешқашан таусылмас байлық деп білемін.

Көріпкел болу үшін адам бойында ерекше туа біткен қасиет болу керек деп ойлаймын.

Ежелде ата - бабаларымыз сәуегейге сенген болатын.

Әжеміздің 80 жас мерейтойын әлі де тойлап, аяулы әжемізді салтанатқа бөлеп жатырмыз.

Лоторея билетінен ұтыс шығып, Серік ойламаған жерден байлыққа белшесінен батты.

Біз шамалы дамылдап, жүрек жалғап алдық.