4-жаттығу
сын е з. е сын е з. е. сын з. е.
Барқыт тау, жасыл дала, зеңгір* аспан,
сын е з. е. сын е з. е. ет ет
Күміс көл, ерке өзен алып қашқан
ет ет есімдік з. е. з. е.
Құмартып келем саған бала жастан,
з. е. з. е. ет шылаует есімдік ет
Дариға, жер бар ма екен сенен асқан?!
Қасым Аманжолов
5-жаттығу
Көлденеңінен:
1.Ыстық және суық ауаның соқтығысуының пайда болатын күлтi жарқын жай.(найзадай)
2. Көктем мен күздiң салқын түндерiнде шөп басына тұратын атмосфера дымқыл.(шық)
Тігінен:
1. Ауаның бiркелкi қызбауына байланысты табиғатта болатын кұбылыс.(сағым)
2. Тоңазыған дымқыл ауаның жерге, ағашқа қар тәрiзде болып агарып конған күйі (қырау)
бүгінгі Шығыс Қазақстан облысының Шыңғыс тауы баурайында дүниеге туылған. Абай қазақтың әдебиетінде қайталанбас ұлы ойшы, философ, ақын. Абай өз балалық кезін әжесі мен анасының жанында өткізген. Абай санасына қатысты бар шуақты қасиеттер мен ақындыққа деген ұмтылыс сезімі әжесі мен анасының әсерінен сіңген.
Абай ауылдық молдадан білім алып, сауат ашып, кейіннен Семейге сауатты дамыту мақсатпен аттанады. Абай ақын медресе оқуында жүрген уақытында Шығыс поэзиясына қызықтанып, Шығыстың ақындары секілді өлеңдер жазуға талпынады. Сексенінші жылдар орталығында Абай ақындық жолына бағыт бұрады. Абай өлең және шығармаларын үзіліссіз жазуға тырысты. Дегенімен, сонау кездердегі халықтың ішіндегі тартыстар ақындық өнермен айналысуды қиындатаны. Абай ақындыққа бағыт бұрғанда өлеңдерін білім, өнер және мәдениетке бағыттады. Абай 1885 жылда «жасымда ғылым бар деп ескермедім» - деп атаған тұңғыш шығармасын жазды. Осы өлеңі тұңғыш Абайдың шығармасы болып, Абайдың ақындық жолдағы ізденісін танытты.
Абайдың қарасөздері
Әлемде еш зат өзі таңдаған мұратқа жеткілікті қайрат пен жігер жасамай жету қиын. Ғылым және білімді оқыу, өзінше іздену — қайрат борлысы. Кейбіреулер ғылым және білімді ақыл — қайратсыз үйрену қиын. Абайдың шығармалары осындай мағыналарға толы болған.
Тексеріп көр!!ҰМЫТЫП КЕТПЕ
