Дамығаг ортағасырлық мемлекеттердің ыдырауының негізгі және жанама​

Республикамыздың жер қыртысында Д.И.Менделеевтің кестесіндегі химиялық элементтердің бәрі дерлік кездеседі.
Жоғарғы сатыдағы өсімдіктердің 5777 түрі өмір сүреді.
Қосмекенділердің 12 түрі тіршілік етеді.
Бауырымен жорғалаушылардың 150 түрі бар.
Осы бағыттағы шаралардың бірі-қорықтар құру.
Табиғат ескерткішінің біріне Іле Алатауындағы шыршалар кіреді.
 Қорықтарда азайып кеткен жабайы хайуанттар есепке алынады.
Қорықтар өзінің табиғи сұлу көрінісі мен онда өсетін ағаш түрлерінің ерекшелігімен де құнды. 

Қазақ зергерлері негізінен әйелдердің сәндік әшекей заттарын (сырға, білезік, жүзік, сақина, шолпы, алқа, қатырма, шашбау, т.б.), ұсталары – батырлардың қару-жарақтарын (айбалта, көксүңгі, алдаспан, дулыға, кісе, қорамсақ, садақ, шоқпар), шеберлері – үй іші мүліктерін (кебеже, жүк аяқ, ағаш төсек, асадал, адалбақан, зерлі аяқ), аңшылық жабдықтар (томаға, тұғыр, балдақ, оқшантай), музыка аспаптарын (асатаяқ, қобыз, домбыра, сыбызғы, дауылпаз, сазсырнай) әсем жасай білген.Қазақ әйелдерінің ең көп тұтынатын бұйымы – білезік. Ол көбінесе жұмыр, төрт қырлы және ширатпалы болып келеді.Әсіресе зергерлік бұйымдар әйел адам үшін керек.Ол әйел адамның көркіні ашады.