ОҚЫЛЫМ 5-тапсырма. Мәтінді оқып, ақпараттың тақырыпқа қатыс-
тылығын талда. Ол үшін мәтінді екі бөлікке бөліп, топ құраңдар. Әр топ
этикеттік сөздердің қандай жағдаятта айтылатынын рөлге кіріп тал-
дасын.
Сөйлеу этикетіне жататын сөздердің бірі қоштасуға қатысты
сөздер: сау болыңыз, қош болып тұрыңыз, келесі кездескенше,
көріскенше күн жақсы, жайлы жатып, жақсы тұрыңыз, жолы-
ңыз болсын, сапар сәтті болсын т.бжағдаятқа орай қолданылатын
мұндай сөздерде де мағыналық реңк, айырма бар. Мәселен, бүгін-
ертең немесе таяу күнде кездесетін, хабарласатын қызметтес адам-
мен «Көріскенше күн жақсы!», «Аман барып, сау қайтыңыз!» деп
қоштаспайтыны белгілі. Ал алыс жол, ұзақ сапарға аттанып бара
жатқан жолаушыға «Сау болыңыз!» деп қана қою салғырттықты
білдіреді, сондықтан мұндайда «Сапар сәтті болсын!», «Жолыңыз
болсын!» тәрізді сөз орамдары қолданылады.
Сөйлеу этикетіне жататын эмоцияға бай сөздер тобы құт-
тықтауға қатысты сөздер. Адамдар біреудің қуанышына әрдайым
ортақтасып, ықылас білдіреді. Әсіресе, жасы үлкен кісілер​

Достық – адамдардың бір-біріне адал, қалтқысыз сеніп, бір мүдделі, ортақ көзқараста болатын қасиеті. Достық өзара жауапкершілік пен қамқорлықтың, рухани жақындықтың белгісі. Нағыз достық кісіге шабыт беріп, өмірде кездесетін түрлі сәтсіздіктерге мойымауға, басқа түскен қайғы мен қиыншылықты бірге көтеруге жәрдемдеседі. Дос-жарандардың мінездері әр түрлі болып келуі мүмкін. Мысалы, біреуінде қызбалық не шабандық, екіншісінде тұйықтық не жігерсіздік байқалса да, бұлар достыққа кедергі бола алмайды, қайта нағыз достық осындай кемшіліктерден арылуға көмектеседі.

Кітапхана туралы диалог.

- Дана халқымыз «Кітап - алтын қазына» десе, ал кітапхананы өз басым іші қазынаға толы алтын сандыққа теңер едім.  

- Ия, Маржан дұрыс айтасың. Сенімен толықтай келісемін. Бізді білім нәрімен сусындататын ғалым, тілсіз мұғалім – осы кітап. Тағылымы мол тәрбие ошағына айналып отырған кітапхананың мектепте алар орны орасан зор.

- Әрине, қазіргі заман ағымына қарай, техниканың дамығанына орай кітап оқу мен мектеп кітапханасына жазылу қалып барады. Сенің ойыңша, осы мәселені қалай шешуге болады?

- Менің ойымша осы мәселені барынша қолға алып, мектеп кітапханасының қорын кеңейтіп, қазіргі жастарға қызықты жазылған кітаптармен толықтырса, сонымен қатар түрлі әдеби кештер мен іс – шаралар ұйымдастырылып, жастарды кітап оқуға үгіттеу жұмыстары жүргізілсе, бұл мәселе оң шешімін табады деп ойлаймын.

- Ия, осы орайда мектебімізде де түрлі ауқымды іс – шаралар өткізілуде. Мәселен, келер аптада ұлы Абай атамыздың қара сөздері мен өлеңдерін жатқа оқудан әдеби кеш өткізілмек.

- Онда бұл шараға белсенді қатысу керек екен. Мен Абай шығармаланып сүйсініп оқып, көбісін жатқа да білемін.  

- Әрине, қатысып көр. Оның үстіне жүлделі орын иелері қалалық байқауға жолдама алады.  

- Ендеше бағымды сынап көрейін!