(A) Берілген сөйлемдердің ішінен бірыңғай сөйлем мүшелерін тауып, оларға
талдау жасаңдар. Тапсырманы орындап болған соң, жұмыстарыңды бір-біріңмен
ауыстырып, жұптық бағалау жүргізіңдер.
1. Ертеде қаракесек пен қыпшақ руларының арасында бір дау
болады. Қызыл тарланбас өзі құтты, өзі сүтті бие еді («Шешендік
шиырлары»). 2. Бұлар Қазан, Уфа, Бұхара, Ташкент, Түркістанның
медреселерінде, мешіттерінде оқыған («Қазақ әдебиеті» газетінен).
3. Адамзаттың қайғысы мен қуанышы мені жеке адамның өзінен артық
қызықтырады. Адамдардың жаман екенін ажыратушы мен емеспін.
Өйткені өзім де солардың бірімін. Қаласа да, қаламаса да жұрт мені
ақын ретінде түсінеді. Мейірбандықпен, жұмсақтықпен жауыздықты
жеңуге болмайды (М.М

Лексикалық талдау

Талдау реті:

Сөйлемді оқы, ондағы өзің қалаған сөздің қандай мағынаны білдіріп тұрғанын анықта.

Сол сөздің сөйлемде кандай мағынада жұмсалып тұрғанын анықта (тура ма, әлде ауыспалы ма)

Мүмкіндігіне қарай, сөздің синонимін, антонимін, омонимін тап

Сөздің қазақ тілі сөздік құрамының қай тармағына жататынын дәлелде.

Талдау үлгісі:

Аманның жылы сөздері ерекше әсер етті.

жылы — жағымды, мейірімге толы деген мағынада, ауыспалы мағынада.

жылы, шуақты, ыстық, мейірлі — синоним; жылы — суық — антоним:

жылы — жалпылама қолданылатын сөз.

Сөз мағыналарының шартты белгілері:

омоним O ←→ O

синоним O ≈ O

антоним O →← O

Музыкалық аспаптардың әрқайсысының өзіне тән дыбыстембрі (бояуы), динамикалық мүмкіндігі (ырғағы), белгілі бір диапазоны болады. Музыкалық аспаптардың дыбыс шығару сапасы аспаптарды жасауда қолданылатын материалдардың түрі мен қасиетіне, пошымына, дыбыс шығару тәсіліне байланысты. Музыкалық аспаптардың алғашқы қарапайым түрлері табиғаттағы түрлі дыбыстарға, адамның, хайуанаттардың дауысына еліктеуден шыққан. Ол ‘‘халықтық’’ және ‘‘кәсіби музыкалық аспаптар’’ болып бөлінеді. Әр халықтың музыкалық аспаптарының өзіндік ерекшеліктері болады. Сондай-ақ өзара этникалық, тарихи-мәдени байланысы бар бірнеше халықтарға ортақ әрі олардың “ұлттық аспабы” болып саналатын музыкалық аспаптар бар. Мысалы, бандура текУкраинада, пандури мен чонгуриГрузияда ғана болса, гусли, жалейка,волынкалар орыстарда, украиндарда, белорустарда да бар; саз, тар, зурнаӘзірбайжан мен Армениядакездессе, Өзбекстан менТәжікстанның бірқатар аспаптары ұқсас болып келеді. 19 ғасырдың аяғында В.В. Андреевтің және оның серіктері С.И. Налимов, Ф.С. Пассербский, Н.П. Фоминдердің көмегімен кейбір музыкалық аспаптар (балалайка, гусли, домрат, т.б.) жетілдіріліп, солардың негізінде орыс халық аспаптар оркестрі құрылды.