2. Топырақ түзуге қатысты алты фактор қажет.
ауа райы тау жынысы жоғары және төменгі сатыдағы өсімдік пен жануарлар дүниесіжер бедері аймақтық геологиялық жасықоғамның өндіргіш күші3.Топырақтың дамуын мен қалыптасуы бірнеше кезеңнен өтеді. Жас топырақ әдетте іргелі тау жыныстарының немесе шөгінділерлің ағуының нәтижесі болып табылады. ( мысалы, аллювиум)
Тасмола мәдениеті - Орталық және Солтүстік Қазақстан өлкелерінде ерте темір дәуірінде өркендеген. 1930 ж. белгілі болғанымен, негізгі зерттеу жұмыстары Орт. Қазақстанда 1946 жылдан кейін басталды.
Төрт негізгі кезеңнен тұратын зерттеулердің алғашқы сатысы 1946 – 59 жылдарды қамтиды. Осы кезде Орталық Қазақстан археологиялық экспедициясының ұйымдастырушысы әрі жетек. Ә.Марғұлан мен оның шәкірті М.Қадырбаев Қарағанды облысының Ұлытау, Шет, Ақтоғай өлкелеріндегі Тоғызбайкөл, Қарабие, Қарасай, Қанаттас, Толағай, Елшібек, Киіксу сияқты зираттарға қазба жұмыстарын жүргізіп, ескерткіштердің жалпы сипаты, жерлеу ғұрпының ерекшеліктері мен заттық мәдениетке байланысты нақты деректердің алғашқы тобын жинады.
