30 ! "робинзон крузо" шығармасынан алынған сөздіктегі сөздердің мағыналарымен танысыңдар. олармен салалас құрмалас сөйлемдер құрастырып жазыңдар.​

Адам ағзасына судың көп пайдасы бар. Себебі мидан бастап асқазанға дейінгі барлық

мүше суды қажет етеді. Сондықтан күнде таңертең су ішу керек. Дәрігерлер судың

төмендегідей пайдасын атап көрсетеді:

• дене температурасын тұрақты ұстап тұр;

оттегі тасымалдайды;

• бүйрек пен бауырдағы қалдықтарды (шлан) тазалайды;

дәрумен мен минералдарды таратады;

денені жарақаттанудан қорғайды;

жасушалар мен бұлшықеттерді біріктіреді;

• тері жасушаларын ылғалдандырып, сауықтырады.

Су ас қорытуға жақсы көмектеседі. Ересек адамның денесінде 40-50 литр су

болады. Қанның 83%, бұлшық еттердің 75%, мидың 74%, сүйектердің 2296 судан тұрады.

Денеде 20% су жетіспесе, адам өміріне қауіп төнеді. Адам қажет мөлшерде су ішпесе,

миының жұмысы баяулайды. Қан қоюланады. Жүрек көп жұмыс істеуге мәжбүр болады.

Іші қатады. Адамның басы айналып, ауырады. Тез шаршап, әлсіздік пайда болады. Тамақ

ішуге тәбеті болмайды.

Адам тұмаумен ауырғанда, биік жерлерде болғанда, күн ыстықта көп су ішуі қажет.

Күнде таңертең тұрғанында 2 стакан су ішкен пайдалы

Ауыз әдебиеті — халық шығармашылығының айрықша саласы, ауызша шығарылып, ауызша тараған көркем-әдеби туындылардың жиынтық атауы. қазақ халқының мұндай сөз өнерін ғалымдар ауыз әдебиеті деп атаған. сонымен бірге ғылым мен мәдениетте “халық шығармашылығы”, “халық поэзиясы”, “халықтың ауызша сөз өнері” дейтін атаулар да осыған жақын мағынада қолданылады. 1846 жылы ағылшын вильям томс ұсынған “фольклор” (ағылшынша lolk — халық, lore — білім, даналық) сөзі де ауыз әдебиеті атауы үшін халықаралық ғылым атау ретінде орныққан. бұлардың қай-қайсысы да бірінің орнына бірі қолданыла береді. бірақ мағыналары бір емес.[1] мысалы, “халық поэзиясы” дейтін ұғым өлең түрінде айтылатын поэзиялық жанрларды жинақтап атауға лайық болса, “халық шығармашылығы” — халық шығармашылығы мен өнерінің барлық түрлерінің жалпы атауы, “ауызша сөз өнері” — прозалық та, поэзиялық та шығармалардың ортақ ұғымы. бұларға қоса “халық даналығы”, “халық білімі” деп аударылатын “фольклор” терминінің мән-мағынасында да елеулі айырма бар. батыс еуропа, америка, австралия халықтарының ұғымында бұл сөздің мағынасы тым ауқымды. ол халықтың киім-кешек, құрал-жабдық, әдет-ғұрып, тұрмыс-салт, наным-сенім, сондай-ақ түрлі көркем өнерін (поэзия, музыка, би, ою-өрнек, тоқыма өнері, т. б.) тұтастай атау үшін қолданылады. бұл жағынан алғанда ол тек ауыз әдебиетін ғана емес, “этнография”, “этномәдениет” дейтін ұғымдармен де сабақтасып жатыр. “фольклор” атауы орыс ғалымдарының зерттеулері арқылы халықтың ауызша поэтикалық шығармашылығы деген мағынада қалыптасқан. қазақ әдебиеттану ғылымындағы “ауыз әдебиеті” деген ұғым да “фольклордың” осы мәнімен сабақтас.[2] бұлар бірін-бірі толық алмастыра береді.[3] ауыз әдебиетіін зерттейтін ғылымды “фольклортану” деп атау да осыған байланысты. қазақ халқының ауыз әдебиеті өзінің көркемдік-идеялық нәрімен, эстетикалық қуат-тегеурінімен, түрі мен жанрларының молдығымен, тақырыптық және сюжеттік байлығымен, қоғамдық-әлеуметтік және тәрбиелік терең мән-мазмұнымен ерекшеленеді. ол — көне тас дәуірінде пайда болып, түркілік тұтастықты бастан кешірген, одан бері де қазақ халқының қалыптасу тарихымен біте қайнасып, бірге жасап келе жатқан теңдесі жоқ рухани мұра. байырғы ата-ң наным-сенімдерінен, тарихынан, тұрмыс-тіршілігінен, жақсы мен жаман туралы түсініктерінен, асыл арманы, биік мұратынан жан-жақты мағлұмат береді. әрі ұлттық рухани мәдениеттің ғасырлар тізбегіндегі тарихи өзгерісін, этникалық санамен қарайлас жүріп өткен жолын да көз алдымызға елестете алады. ауыз әдебиетінің шығарушысы да, таратушысы да, тыңдаушысы да — халық. сондықтан ол, шын мәнінде, халықтың өз еншісі болып табылады. ауыз әдебиетінің осы өзгешілігі оның әлеум. бітімін де айқын сипаттайды.