Первым элементом того, что позже станет европейской цивилизацией, было греческое наследие. Именно в Греции зародилась философская мысль. Древний грек воспринимал реальность, как будто речь шла о прочтении текста, который еще необходимо понять и расшифровать, и он читал эту реальность критически, не доверяя своим первым впечатлениям. Так родилась рациональность, научная мысль, которая с Платоном и Аристотелем достигла своей вершины и плодами которой мы пользуемся до сих пор. В Греции появляется также критический анализ норм человеческого поведения, этики и политики. Когда мы говорим о таких добродетелях и понятиях, как справедливость и мудрость, естественное право и законы, мы и сегодня продолжаем перефразировать то, что в свое время было открыто древними греками.
Этот философский образ мысли наложил отпечаток и на римлян. Но они внесли в него новый элемент, а именно идею об империи, в границах которой царит мир, покоящийся на справедливых законах. Если Греция находится у истоков рациональной мысли, то Рим дал миру право, идею о том, что отношения между людьми должны определяться нормами или правилами, дающими каждому то, что ему причитается, а также идею о том, что эти права могут быть предписаны лишь законной властью. Рим подарил также средиземноморской цивилизации, затем Европе и остальному миру концепцию империи, имеющей юридическую структуру, и концепцию организации международного мира.
Третьим составным элементом европейской цивилизации является христианство. Отметим сразу же, что именно благодаря христианству до нас дошло наследство Греции и Рима. Без него Афины и Рим были бы для нас такими же чужими, какими являются сегодня для большинства цивилизации Древнего Египта и Вавилона.
Христианство обогатило нашу цивилизацию рядом новых элементов, их важность и значение трудно переоценить. Я ограничусь анализом трех из них: монотеизма, понятия о человеческой личности и совершенно новой концепции государственной власти.
Ғылыми-техникалық революция (ҒТР) деп атаған құбылыс ғылымды қоғамдық өндірістің жетекші даму факторына айналдыру негізінде өндіргіштік күштердің түбегейлі, сапалы қайта құру болып табылады. Ол адамзат тарихында ғылым мен техника пайда болғаннан бері өндіргіш күштерді ұдайы жетілдіруге себепші болған ғылыми-техникалық революция дегеніміз- белгілі бір уақыт аралығында дамудың жаңа сатысына көтерілуге себепші болған сапалық өзгерістердің жедел қарқынмен жүруі. Дүниежүзі аймақтары мен елдердің ҒТР дамуы түрліше деңгейде өтуде. Жоғары дамыған елдерде XX ғасырдың 80-90 жылдардан бастап ҒТР-дің дәстүрлі үлгісінен басқа қазіргі заман тармағы дүниеге келді. Дәстүрлі ҒТР өндіріс пен адамзаттың жаңа тауарларға, технологиялар мен қызмет түрлеріне деген сұранысын қамтамасыз етеді. Жаңа үлгінің басты мақсаты дәстүрлі ҒТР-дің дәстүрлі үлгісінен басқа қазіргі заманғы тармағы дүниеге келді. Дәстүрлі ҒТР өндіріс пен адамзаттың жаңа тауарларға, технология мен қызмет түрлеріне деген сұраныс қамтамасы етеді. Жаңа үлгінің басты мақсаты дәстүрлі ҒТР-дің адамның өмір сүру ортасы мен денсаулығына тигізетін кері әсерінің орнын толтыру немесе жою болып табылады. Адам өмірін қорғауға бағытталған бұл шаралар өте мол қаржыны қажет өте мол қаржыны қажет еткендіктен, таралу ауқымы бірнеше елдің аумағынан аспай отыр.
