Әже-баланың әкесінің шешесі туыстық қатынасты білдіретін атау. Қазақ отбасындағы орны ерекше әрі қадірлі. Әже отбасының ғана емес, әулеттің де ұйытқысы, ағайын–абысындардың бірлігін татулығын сақтайтын сыйлы анасы, кейінгі жастардың, тәрбиешісі әрі ақылгөйі. Қазақ қоғамында әдетте жас отау иелерінің тұңғыш баласын әжеге береді. Менде әжемнің тәрбиесіндемін. Мен әжемді өте жақсы көремін. Себебі әжем мені қыдыртады,тәттілерін алып береді.
Айналайын әжешім,
Ақылы асқан данасың
Немере үшін не керек,
Бәрін тауып бересің.
ФОСФОРИТЫ (а. phosphorites; н. Phosphorite; ф. phosphorites; и. fosforitas) — осадочные горные породы , основным компонентом которых являются скрыто- или микрокристаллические фосфаты кальция из группы апатита .
ОбъяснениеОписание
Кроме фосфатов кальция в состав фосфоритов входят нефосфатные минералы: доломит, кальцит, кварц, халцедон, глауконит; в меньшей мере — глинистые минералы, алюмосиликаты, железистые минералы (пирит, лимонит), органические вещества.
Большинство фосфоритов образуется биогенно-хемогенным путём[1]. Фосфориты делятся на две группы: морские и континентальные.
Фосфориты являются важным полезным ископаемым, добываются как сырьё для производства минеральных удобрений. Одни авторы относят к фосфоритам породы с содержанием P4O10 от 5 % и выше, другие — от 18 % и выше.
Из фосфоритов методом тонкого размола производится экологически безвредная фосфоритная мука для нужд сельского хозяйства.
